در این مقاله تلاش شده است تا نکات فنی و آموزشی در خصوص نقشه خوانی قالب سقف وافل ارائه شود. سیستم قالب بندی سقف گرین وافل نوعی از قالب بندی غیرماندگار می باشد که پس از انجام بتن ریزی سقف و کسب مقاومت لازم بتن، مطابق با دستورالعمل های موجود در آیین نامه بتن ایران، مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، قالب سقف وافل از سقف خارج شده و برای قالب بندی سقف بعدی استفاده می شوند. قالب سقف وافل به دو دسته قالب وافل یک طرفه و قالب وافل دو طرفه تقسیم بندی می شوند. وافل دو طرفه معمولا در سقف هایی که بار وارد بر سازه زیاد است یا فاصله دهانه تیر بیشتر از 9 متر می باشد استفاده می گردد. البته طراحی وافل یک طرفه یا وافل دو طرفه بستگی به نظر مهندس طراح سازه دارد که با در نظر گرفتن پارامترهای طراحی نظیر بار وارد بر سازه، پلان معماری سازه، وضعیت ژئوتکنیکی زمین و لرزه خیزی منطقه تصمیم به انتخاب نوع سقف می گیرد.

تهیه نقشه قالب گذاری وافل

یکی از مهم ترین قسمت های نقشه خوانی سقف وافل، بررسی نقشه قالب گذاری وافل است. نقشه قالب چینی وافل براساس ابعاد دهانه سقف، موقعیت تیرها ( عرض تیر) تهیه می شود. در نقشه قالب چینی سقف وافل معمولا هر قالب وافل از قسمت های مختلفی تشکیل شده است که با رنگ های متفاوت مشخص می شوند و  به یکدیگر متصل می گردند تا هنگام مونتاژ وافل در محل کارگاه، نیروهای اجرایی راحت تر بتوانند قطعات قالب را به یکدیگر متصل نمایند.  این قسمت ها شامل قالب 50 سانتی متری، 15 سانتی متری، 10 سانتی متری، درپوش 15 سانتی متری و درپوش 45 سانتی متری می باشد. در زیر نمونه قالب وافل یک طرفه که در نقشه های اجرایی وجود دارد نشان داده شده است. این قالب شامل دو قالب 50 سانتی متری با رنگ بنفش، یک قالب 15 سانتی متری با رنگ فیروزه ای و دو عدد درپوش 15 سانتی متری با رنگ سفید مشخص شده است. در سیستم وافل یک طرفه، نقشه قالب چینی وافل بر اساس جهت تیرچه گذاری آماده می شود.  در تهیه نقشه وافل گذاری باید این نکته را مدنظر قرار داد که قالب وافل از لبه آویز تیر 5 سانتی متر فاصله داشته باشد. در صورتی که قالب وافل بر روی آویز تیر اجرا گردد، هنگام خارج کردن وافل از سقف با مشکل روبه رو می شویم.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل
شکل1- نمونه قالب وافل ترسیم شده در نقشه اجرایی سازه

قسمی از  نقشه قالب چینی سقف وافل یک طرفه در زیر آورده شده است. جهت تیرچه ریزی به صورت میلگرد خام در نقشه نشان داده شده است و در جهت عمود بر تیرچه ها،  میلگردهای شناژ مخفی اجرا می شوند.

شکل3 نمونه دیگری از نقشه قالب چینی سقف وافل است. در این شکل قالب چینی سقف وافل دو طرفه نمایش داده شده است. در سیستم وافل دو طرفه میلگردهای طولی و عرضی در هر دو جهت در بین قالب های وافل قرار می گیرد.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل
راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل

نقشه خوانی سقف با قالب غیرماندگار گرین وافل

نقشه خوانی تیرهای سقف وافل و همچنین نقشه خوانی سایر اجزای سازه مثل دیوار، ستون و دیوار حائل مشابه با نقشه خوانی سایر سیستم های سازه ای معمول می باشد که از توضیح این قسمت ها خودداری شده است. سایز تیرچه، طول تیرچه، تعداد میلگرد تقویتی تیرچه و همچنین سایز و تعداد میلگردهای شناژ مخفی براساس جدول تیرچه گذاری که توسط مجموعه فنی مهندسی گرین وافل و با تایید مهندس محاسب تهیه شده است در نقشه ها  قرار می گیرد. این جدول براساس طول دهانه تیرها به چندین بازه مختلف تقسیم بندی می شود که هر بازه طولی با تیپ خاصی مشخص می شود. براساس طول دهانه هر تیرچه، می توان تیپ دهانه مشخص شده بر روی جدول تیرچه را پیدا کرد و آرماتورگذاری تیرچه و شناژ مخفی را انجام داد.  تیرچه ها معمولا یا براساس خرپای خام اجرا می شوند که میلگرد تقویتی بر روی پاشنه تیرچه متصل می گردد یا تیرچه به صورت درجا آماده می شود که جزییات آرماتورگذاری تیرچه در نقشه های اجرایی ارائه می شود. در جدول زیر جزییات سقف تیرچه بتنی با ارتفاع 25 سانتی متر و ضخامت دال 5 سانتی متری با استفاده از قالب غیرماندگار گرین وافل، مقادیر پیش خیز، نوع و سایز میلگرد حرارتی و منفی نیز ارائه شده است.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل

شکل زیر به صورت شماتیک استفاده از خرپای خام در سقف وافل را نمایش می دهد.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل
شکل4- شماتیک استفاده از خرپای خام در یک راستا

تصویر زیر نیز استفاده از تیرچه درجا در دو جهت برای سقف وافل دو طرفه نشان داده شده است.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل

نمای شماتیک قالب وافل دو طرفه   سانتی متر مربع در زیر نشان داده شده است. این نوع قالب با ارتفاع 30 سانتی متر توسط مجموعه فنی مهندسی گرین وافل نیز تولید می شود.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل
شکل6- قالب وافل دو طرفه75*75 سانتی متر مربع

شکل زیر نیز جزییات اجرایی از مقطع عرضی سقف وافل را نشان می دهد. در این شکل دهانه پایین قالب 50 سانتی متر، پاشنه تیرچه 10 سانتی متر و ارتفاع تیرچه 25 سانتی متر در نظر گرفته شده است. میلگرد پایین تیرچه از دو عدد میلگرد نمره 10(بدون تقویتی)  و میلگرد بالای تیرچه نیز از یک عدد میلگرد نمره 10 تشکیل شده است. سنجاقی های اتصال دهنده شبکه پایین تیرچه به شبکه بالای تیرچه نمره 10هستند. فاصله سنجاقی تیرچه از بر تکیه گاه به فاصله 15 سانتی متر و در سایر نواحی به فاصله 30 سانتی متر در نظر گرفته شده است. همچنین میلگرد حرارتی سایز8 و به فاصله 30 سانتی متر اجرا می گردد.  ضخامت بتن روی قالب وافل نیز 5 سانتی متر لحاظ شده است.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل
شکل7- مقطع عرضی سقف وافل

دتایل زیر نمونه دیگری از جزییات میلگردگذاری در سقف وافل را ارائه می دهد.

راهنمای نقشه خوانی سیستم سقف گرین وافل
شکل8- میلگردگذاری در سقف وافل

در این جزییات اجرایی دهانه وافل 50 سانتی متر، محور تا محور تیرچه 60 سانتی متر، پاشنه تیرچه 10 سانتی متر، دهانه تیرچه در بالا 13 سانتی متر، میلگرد تیرچه با نمره 14، میلگردهای افت حرارت با نمره 10 و به فاصله 20 سانتی متر از یکدیگر در نظر گرفته شده است. ارتفاع قالب وافل 25 سانتی متر و ضخامت بتن روی قالب وافل 7 سانتی متر لحاظ شده است. جزییات اجرایی سنجاقی موجود در تیرچه نیز به این صورت می باشد: میلگرد سنجاقی نمره8 می باشد و به فاصله 20 سانتی متر در طول تیرچه جایگذاری می شود. ارتفاع سنجاقی 26.5 سانتی متر و طول پاشنه سنجاقی6 سانتی متر در نظر گرفته شده است.

 

تهیه کننده

دکتر محمدعلی شکوهی